کد خبر: ۸۵
تاریخ انتشار: ۲۱ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۱۶:۴۹
print send
والتر پاول
فارغ التحصیل رشته جامعه‌شناسی اقتصادی دانشگاه نیویورک
استادياران:‌ والتر پاول*// در مطالعه روند حرکت اقتصاد کشورهای پیشرفته به سمت اقتصاد دانش، حضور شرکت‌های دانش بنیان دانشگاهی بسیار چشم گیر است. این شرکت‌ها که عمدتا در قالب شهرک‌های علم و فناوری سازماندهی شده‌اند نقش بسیار موثری در سرعت بخشی به رشد اقتصاد به صورت کلی و رشد بخش دانش بنیان به صورت خاص داشته‌اند.

مطابق تعریف رایج، شركت‌ دانش‌بنيان به شركت يا مؤسسه خصوصي يا تعاوني اطلاق می‌شود كه به منظور هم‌افزايي علم و ثروت، توسعه اقتصاد دانش‌محور، تحقق اهداف علمي و اقتصادي(شامل گسترش و كاربرد اختراع و نوآوري) و تجاري‌سازي نتايج تحقيق و توسعه (شامل طراحي و توليد كالا و خدمات) در حوزه فناوري‌هاي برتر و با ارزش‌افزوده فراوان به ويژه در توليد نرم‌افزارهاي مربوط تشكيل مي‌شود. فعالیتهای مرتبط با عرضه محصول یا خدمت جدید مبتنی بر ایده‌ها یا فناوریهای جدید که شامل تمامی فرایندهای مرتبط از جمله ثبت اختراع، ارزش گذاری فناوری، اعطای امتیاز، انتقال و انتشار و کسب سایر فناوریهای مورد نیاز (مکمل) و پرداخت حق الامتیازهای مرتبط، جذب سرمایه و منابع (نمونه سازی، طراحی صنعتی فرایند یا محصول جدید، انجام آزمونها و دریافت تأییدیه های لازم، تولید آزمایشی، بازاریابی و رفع اشکال) و همچنین خدمات پشتیبانی تخصصی تجاری سازی (شامل فعالیتهای مشاوره، مدیریت فناوری، طراحی محصول و فرایند، خدمات استانداردسازی، اندازه سنجی و خدمات آزمایشگاهی) می شود.

یکی از ابعاد شگفت انگیز گسترش اقتصاد دانش، تشکیل انجمن‌های حرفه‌ای فناوری است به گونه‌ای که اعضای این انجمن‌ها افراد فعال در شرکت‌های مختلف و حتی شرکت‌های رقیب هستند. اما از آنجا که حرکت رو به جلوی هر صنعت نیاز به هم افزایی دارد این انجمن‌ها با رعایت قوانین حرفه‌ای به شکسته شدن مرزهای دانش و فن آوری کمک می‌کنند. در طی چند دهه‌ی گذشته تعاملات در زمینه تحقیق و توسعه میان شرکتهای رقیب در حوزه‌های فناوری اطلاعات، نانوتکنولوژی  و بیوتکنولوژی به شکل گسترده‌ای وجود داشته است.

یکی دیگر از جنبه‌های فوق العاده اقتصاد دانش افزایش بهره وری است. بهره وری به میزان تولید در قبال واحد کار و سرمایه اطلاق می‌شود. در این میان آنچه بیش از پیش مورد توجه قرار می‌گیرد بهره وری نیروی انسانی است. مطالعات انجام شده نشان  می‌دهد بیشترین افزایش محصول ناخالص ملی بر پایه بهبود اثربخشی و کیفیت نیروی انسانی بوجود آمده تا بکارگیری کار و سرمایه اضافی. با توجه به نقش بی‌بدیل بهره‌وری در رشد اقتصادی لازم است اهمیت تمامی عوامل اصلی که بر رشد بهره‌وری در سطح کلان کمک می‌کند یا مانع آن می‌شود شناخته شوند. مطالعات زیادی رابطه اقتصاد دانش با بهره وری را مورد مطالعه قرار داده‌اند. در این مطالعات تاثیر متغیرهای اقتصاد دانش‌محور مثل تعداد پژوهشگران، مخارج تحقیق و توسعه، سطح تحصیلات و تعداد اختراعات ثبت شده و نیز تعداد شرکتهای دانش بنیان ثبت شده بر بهره وری مورد بررسی قرار گرفته است.

بایستی توجه داشت که در این مطالعات اقتصاد دانش به تعداد محدودی صنایع مبتنی بر فناوری پیشرفته اطلاق نمی‌گردد بلکه در این نوع اقتصاد کلیه فعالیت های اقتصادی به شکلی به دانش متکی است، حتی فعالیت‌هایی نظیر معدن و کشاورزی که در اقتصاد قدیمی خوانده می‌شوند. در اقتصاد دانش محور سهم قابل توجهی از تولید ناخالص داخلی از رشته فعالیتهای مبتنی بر دانش و دانش بر است. در اقتصاد نوبن، دانش بیش از عوامل سنتی نظیر کار و سرمایه موجب تولید می‌شود و ارزش بسیاری از شرکت‌ها نه ناشی از دارایی های فیزیکی آنان بلکه ناشی از سرمایه های غیرملموس آنها یعنی دانش و امتیازات علمی آنهاست.

بنابراین اقتصاد دانش با اصلاح فرآیندها می‌تواند از میزان ثابتی از کار و سرمایه، خروجی بیشتری را در اختیار اقتصاد قرار می‌دهد.

یکی از مشکلاتی که کشورهای در حال توسعه با آن مواجه هستند نبود حلقه واسط میان دانش و صنعت است. این مشکل در ادبیات علمی به مشکل تجاری سازی مشهور است. تجاری سازی فناوری فرآیندی پیچیده و متاثر از عوامل متعدد زیرساختی، فناوری، کسب و کار، اجتماعی و .. است؛ عواملی که هر کدام می‌تواند از یک سو عامل موفقیت تجاری سازی و از سوی دیگر مانع موفقیت آن باشد. بخش زیادی از عوامل رشد و موفقیت تجاری سازی فناوری در لایه سیاست‌گذاری و زیر ساختی است. هر چند این دو لایه تمامی عوامل رشد و موفقیت تجاری سازی فناوری را در بر نمی‌گیرد اما اصلاحات در این دو لایه کمک شایانی به ترمیم بقیه عوامل می‌کند. تجربه کشورهای پیشرفته نشان داده است که تغییر در سیاست های علم و فناوری در کشورهای مختلف یک جهش ناگهانی را در توسعه فناوری آن کشورها به همراه داشته است. ایجاد بسترهایی برای دانش علاوه بر فراهم آوردن ارزش‌های اقتصادی برای سازمانها منجر به رشد اقتصادی و فنی جامعه می‌شود. از آنجا که به بازار رسانیدن یک محصول می‌تواند تضمین کننده موفقیت و بقای سازمان‌ها باشد تجاری سازی به عنوان یک عامل حیاتی همواره مورد توجه فعالان عرصه دانش بوده است. در سازمان‌های تحقیقاتی نیز پژوهش بدون تجاری سازی یک محصول معنایی ندارد. بدین ترتیب تا فناوری و ابتکار، توسعه نیافته و به تولید انبوه نرسد نمی‌توان گفت فرآیند انتقال فناوری تکمیل شده است.

در نهایت، در اقتصاد مبتنی بر دانش معمولا نوآوری اقتصادی و تعامل بنگاه‌ها با یکدیگر در فضای مبادله‌ای کارآمدتری صورت می‌گیرد. این تعامل زمینه ساز ایجاد سیستم نوآوری می‌شود که خود مبتنی بر روابط متقابل صنعت، دولت و مراکز دانشگاهی است.

ارتقای کیفیت محصول زمینه دیگری است که دانایی به عنوان یک عامل مهم رشد و توسعه اقتصادی را متاثر می‌نماید. تاثیرگذاری در این ارتباط می‌تواند به صورت تولید محصول جدید، کیفیت بهتر محصول فعلی، انطباق بیشتر محصول با نیازها و سلیقه مصرف کنندگان نمود داشته باشد. امروزه همه کارشناسان اذعان دارند که اقتصاد دانش بنیان بدون شک یکی از مهم ترین پایه‌های توسعه پایدار اقتصادی است.

منابع:

Abramovitz M, David PA. Technological change and the rise of intangible investments. The U.S. economy’s growth-path in the twentieth century. In Employment and Growth inthe Knowledge-Based Economy, pp. 35–60. Paris: OECD 1996

Adler PS. The ‘learning bureaucracy’: New United Motor Manufacturing, Inc. InResearch  in  Organizational  Behavior,  ed. BM Staw, LL Cummings,  Green-wich, CT: JAI Press 1992

Brynjolfsson E, Hitt LM. Paradox lost? Firm-level  evidence  on  the  returns  to  information  systems  spending.  Manag.  Sci.1996.

Griliches Z, Siegel D. Purchased services, outsourcing,  and  productivity  in  manufacturing. In Output Measurement in the Ser-

vices Sector, Chicago, IL: Univ. Chicago Press 1992.

Grindley PC, Teece DJ. Managing intel-lectual capital: licensing and cross-licensing in  semiconductors  and  electronics.  Calif.

Manag. Rev. 1997.

Hall BH, Jaffe AB, Trajtenberg M. TheNBER patent citations data file: lessons, in-sights and methodological tools. Work. Pap., Natl. Bur. Econ. Res., Cambridge, MA 2001.

Levy  F,  Murnane  RJ.  Earnings  levelsand earnings inequality: a review of recent trends and proposed explanations. J. Econ.

Lit.1992.

Morrison  CJ,  Berndt  ER.    Assessingthe  productivity  of  information  technologyequipment in the U.S. manufacturing industries. Work. Pap., Natl. Bur. Econ. Res., Cambridge, MA 1990.

Stanback TM.  Understanding the Service Economy: Employment, Productivity, Location. Baltimore, MD: Johns Hopkins Univ. Press 1979.

Zucker L, Darby M, Brewer M.  Intellectual human capital and the birth of U.S. biotechnology  enterprises.  Am.  Econ.  Rev. 1998.

*فارغ التحصیل رشته جامعه‌شناسی اقتصادی از دانشگاه نیویورک

منبع::‌مدرسه اقتصاد


nesws
نظر شما
nesws
نام:
ایمیل:
* نظر:
nesws
آخرین اخبار
nesws
nesws
پر بیننده ترین عناوین
nesws